NAKAKAGIMBAL NA SAKIT NA TAHIMIK PUMAPATAY! Simpleng Bula Sa Inidoro, Hudyat Pala Ng Unti-unting Pagkasira Ng Loob Ng Katawan!
Isang nakakapanindig-balahibong katotohanan ang patuloy na bumibiktima sa daan-daang libong Pilipino araw-araw habang tahimik itong nagtatago sa mismong loob ng kanilang mga banyo. Marami ang walang kamalay-malay na ang inosenteng pag-ihi at ang paglitaw ng tila maliliit na bula na kawangis ng sabon sa inidoro ay hindi lamang isang simpleng pangyayari. Sa likod ng karaniwang senaryong ito ay nagkukubli pala ang isang malagim na sakit na unti-unting sumisira sa mga panloob na organo nang walang anumang babala, walang hapdi, at walang nararamdamang sakit hanggang sa maging huli na ang lahat. Ang tahimik na salot na ito ay walang-awang gumagapang sa sistema ng mga inosenteng biktima, na nag-aakala na ang kanilang kalusugan ay nasa maayos na kalagayan.
Sa kabila ng nakakakilabot na babalang ito, may mga pagkakataong ang labis na takot ay nagdudulot ng maling akala, tulad ng nangyari sa isang anim na taong gulang na bata na labis na nanginig sa takot matapos makita ang nag-uumapaw na bula sa kanyang inidoro. Ang pangyayaring ito ay nagdulot ng labis na pangamba sa buong pamilya ni Lola Nena na nag-akalang may malalang sakit na ang bata. Ngunit ang nakakalokong katotohanan ay nagmula lamang pala ang lahat sa isang asul na sabong panlinis na nakasabit sa gilid ng inidoro. Kasabay ng malakas na pagbagsak ng likido tuwing umaga, ang sabong ito ang lumikha ng ilusyon ng malalang sakit. Ang mga ganitong sitwasyon, kabilang na ang mabilis na pagkawala ng malalaking bula dahil sa pagbagsak ng likido, ay simpleng pisika lamang at walang dapat ipag-alala ang publiko.
Subalit, ang totoong bangungot ay nagsisimula kapag ang bula ay makapal, hindi nawawala, at tila mga binating itlog na nananatiling nakalutang kahit pa buhusan ng tubig. Ayon sa masusing pagsusuri ni Dr. Elena Santos, isang kilalang eksperto na matapang na ibinunyag ang hiwaga sa likod ng tahimik na sakit na ito, ang ganitong uri ng bula ay nag-uudyok ng isang seryosong panganib. Ang bulang ito ay hindi nanggagaling sa sabon kundi sa isang mahalagang protina na tumatagas mula sa mga nasirang bato o kidneys. Ang mga organong ito ay nagsisilbing pangunahing salaan ng katawan na pumipigil sa mga mahahalagang nutrisyon na makawala. Kapag ang mga salaang ito ay unti-unting nabutas dahil sa kapabayaan, ang protinang dapat sana ay nagpapalakas sa dugo ay tuluyang natatapon na lamang sa inidoro.
Ang mas nakakasulasok na bahagi ng kondisyong ito ay ang katotohanang kumikilos ito nang walang anumang ingay. Walang mararamdamang kirot o pamamaga sa mga unang taon ng pagkasira nito. Tulad ng isang patagong pagtagas ng tubig sa loob ng sementadong dingding, malalaman lamang ang pinsala kapag gumuho na ang buong estruktura. Karamihan sa mga biktima ay nakakatuklas na lamang ng kanilang malagim na sinapit kapag malala na ang sitwasyon at nangangailangan na ng habambuhay na pagsasailalim sa dialysis. Bukod sa nakakapasong gastos, ang pabalik-balik na paglilinis ng dugo sa makina ay isang masalimuot na prosesong sumisimot sa lakas at pag-asa ng mga pasyente, lalo na ang mga may dati nang kasaysayan ng diabetes at altapresyon na unti-unting winawasak ang mga salaan ng katawan.
Isang perpektong halimbawa ng muntikang pagkasira ng buhay ay ang sinapit ng isang animnapu’t apat na taong gulang na pasyente na kinilalang si Mang Erning. Bilang isang matagal nang may diabetes, paulit-ulit niyang binalewala ang mga makakapal na bulang nakikita niya sa kanyang pag-ihi. Dahil sa pag-aakalang isa lamang itong walang kwentang bagay, muntik na siyang mahulog sa malalim na bangin ng tuluyang pagkasira ng bato. Sa kabutihang palad, ang mapilit na hakbang ng kanyang asawa na dalhin siya sa pagamutan ay naging tulay upang matuklasan nang maaga ang pagtagas ng protina sa kanyang sistema. Ang simpleng pagsusuri ay nagligtas sa kanyang buhay bago pa man lumitaw ang mga nakakamatay na sintomas, na nagbigay ng pagkakataon upang maisaayos ang kanyang mga gamot at mapigilan ang tuluyang pagbagsak ng kanyang kalusugan.
Ang pinakamalaking panlilinlang na ginagawa ng marami upang pagtakpan ang kanilang takot ay ang pag-inom ng labis na tubig upang pilit na pawiin ang pagbubula. Isang napakalaking kamalian ang paniniwalang ang simpleng pag-inom ng tubig ay lulutas sa butas na salaan ng katawan. Ang pagdami ng likido ay nagpapalabnaw lamang sa kulay at bula ngunit hindi kailanman nito napipigilan ang patuloy na pagtagas ng mahahalagang protina. Ang ganitong maling gawain ay nagiging dahilan upang mas lalong magtago ang sintomas habang patuloy na nabubulok ang mga bato sa loob ng katawan, na inihalintulad sa pagtatanggal ng usok nang hindi pinapatay ang mismong apoy na sumusunog sa buong kabahayan.
Upang maiwasan ang malagim na wakas na ito, isang napakasimple ngunit makapangyarihang hakbang ang kinakailangang gawin ng bawat isa. Hindi nangangailangan ng mamahaling makinarya upang matukoy ang tahimik na salot na ito. Ang simpleng pagsusuri sa dugo upang sukatin ang creatinine at isang murang pagsusuri sa ihi upang hanapin ang nawawalang protina ay sapat na upang ibunyag ang totoong kalagayan ng katawan. Ang oras at atensyon sa mga maliliit na babala ng katawan ang tanging sandata ng tao laban sa mga sakit na tahimik na nagnanakaw ng buhay at kinabukasan ng maraming pamilyang Pilipino.
