Nakamamatay Na Lihim Sa Loob Ng Tiyan: 8 Nakagigimbal Na Senyales Ng Pancreatic Cancer Na Matagal Nang Binalewala Ng Matatanda
Milyun-milyong mamamayan sa bawat sulok ng kapuluan ang araw-araw na nakaupo sa kanilang mga tahanan habang tahimik na namumuo ang isang mapanganib na banta sa loob ng kanilang katawan. Marami sa ating mga lolo, lola, at nakatatanda ang nag-aakalang ang pananakit ng likod, mabigat na panunaw, o panlalata ay simpleng resulta lamang ng pagtanda na dapat tiisin. Subalit isang nakagigimbal na katotohanang medikal ang ibinunyag ng mga dalubhasang doktor sa bansa. Ang kanser sa lapay o pancreas ay pumapatay ng mas maraming senior bawat taon kaysa sa colon cancer. Ang pinakanakapanlulumong bahagi: ang sakit na ito ay nagpapadala na pala ng mga maagang babala ilang buwan bago maging huli ang lahat, subalit palagi itong napagkakamalang ordinaryong sakit lamang.

Ang pancreas ay nakatago sa pinakaloob ng tiyan kaya hindi ito makakapa sa ordinaryong checkup, hindi nakikita sa regular na blood test, at tahimik na lumalaki sa likod ng mga karaniwang reklamo. Upang mailigtas ang iyong buhay bago sumapit sa malubhang yugto kung saan imposible na ang paggamot, narito ang walong pambihirang senyales na hindi mo dapat ipagwalang-bahala.
Maitim na ihi na tila kulay ng tsaa kahit uminom ng maraming tubig
Kapag lumalaki ang bukol sa ulo ng pancreas, direktang naiipit at nahaharangan nito ang bile duct. Ang tubong ito ang nagdadala ng bilirubin mula sa atay patungo sa bituka. Sa oras na magbara ang daanan, bumabalik ang bilirubin sa daloy ng dugo at pilit itong inilalabas ng mga bato sa ihi. Ang resulta ay ang paglabas ng ihi na kulay matingkad na dilaw, kayumanggi, o tila matapang na tsaa. Ang nakapanghihilakbot na katangian nito: kahit uminom ka ng maraming basong tubig, liliwanag lamang ito sandali subalit muling mangingitim kinabukasan dahil naroon pa rin ang nakabarang bukol.
Kakaibang kirot sa itaas ng tiyan na tumatagos hanggang likod

Maraming doktor ang nagkakamali sa pag-diagnose ng pananakit na ito bilang simpleng arthritis, pilay sa kalamnan, o acid reflux. Ang sakit mula sa pancreas ay nagsisimula sa itaas na bahagi ng tiyan sa ilalim ng tadyang at dahan-dahang gumagapang patungo sa gitnang likod na parang mahigpit na sinturon sa katawan. Ang kirot na ito ay kapansin-pansing lumalala matapos kumain at nagiging labis na matindi kapag nakahiga nang patihaya, kaya napipilitan ang maraming pasyente na matulog nang nakaupo. Hindi rin ito tumatalab sa mga karaniwang painkiller o heating pad.
Mabilisang pagkabusog kahit tatlong subo pa lamang ng pagkain

Kapag lumalaki ang tumor, pisikal nitong itinutulak at iniipit ang tiyan mula sa likod kaya labis na lumiliit ang kapasidad nito para sa pagkain. Kasabay nito, nawawalan ng sapat na digestive enzymes ang katawan kaya nananatiling hindi natutunaw ang laman ng sikmura. Ang resulta ay ang biglaang pagkawala ng gana at mabilis na pagkaubos ng timbang nang mahigit limang porsyento sa loob lamang ng ilang buwan kahit walang ginagawang diyeta.
Paninilaw ng mga mata at matinding pangangati ng balat

Ang paninilaw ng balat at puti ng mga mata ay nagaganap kapag labis nang naipon ang bilirubin sa mga malambot na tissue ng katawan. Sa mga kayumangging Pilipino, pinakamalinaw itong makikita sa ilalim ng talukap ng mata at sa mga palad. Kasabay nito, nagdudulot ito ng walang humpay na matinding pangangati sa buong katawan na hindi gumagaling sa mga lotion o antihistamine dahil direktang sinusugatan ng bilirubin ang mga pinong dulo ng nerbiyos.
Mahiwagang pamumuo ng dugo sa mga ugat ng binti

Ang kanser sa pancreas ay naglalabas ng mga pambihirang kemikal sa dugo na nagpapadali sa mabilisang pamumuo ng blood clot kahit walang operasyon o mahabang biyahe. Ang binti o hita ay biglang mamamaga, manginginit, at makararanas ng mabigat na presyon. Kapag kumalas ang namuong dugong ito at umakyat sa baga, nagdudulot ito ng biglaang paninikip ng dibdib, mabilis na pulso, at matinding hirap sa paghinga na nangangailangan ng agarang saklolo sa emergency room.
Pabalik-balik na sinat at panginginig ng katawan sa gabi

Ang tuloy-tuloy na pamamaga sa loob ng tiyan ay nagpapasiklab sa resistensya ng katawan. Lumilikha ito ng mababang lagnat na bigla na lamang dumarating kasama ang matinding panginginig kahit mainit ang silid. Karaniwan ding nagigising ang pasyente na basang-basa sa pawis sa hatinggabi kahit walang anumang impeksyon o trangkaso.
Matinding kapaguran na ninanakaw ang lakas ng buong katawan

Hindi ito ordinaryong kapaguran na nawawala matapos ang mahabang tulog. Ang mga selula ng kanser ay biological na nakaprograma upang agawin ang glucose at sustansya sa dugo bago pa man ito makarating sa iyong mga kalamnan at utak. Kahit matulog ka ng siyam na oras, magigising ka pa ring mabigat ang buong katawan at nahihirapang magbuhat ng magagaan na gamit dahil literal na nauubusan ng gasolina ang iyong mga organo.
Maputla, malagkit, at lumulutang na dumi sa inidoro
Kapag naharang ang pancreatic duct, hindi na makarating ang mga pampatunaw ng taba sa bituka. Ang kinakaing taba ay lumalabas nang buo sa dumi na nagiging kulay abo o clay, nagtataglay ng mamantikang anyo, lumulutang sa tubig ng inidoro, at mayroong napakatapang at hindi maipaliwanag na masamang amoy.
Ang pagkaantala sa pagpapasuri ang pinakamalaking dahilan kung bakit marami ang hindi na naisasalba sa sakit na ito. Kung napapansin mo ang mga pinagsamang senyales na ito sa iyong sarili o sa iyong minamahal, huwag itong tawaging simpleng katandaan. Isulat ang bawat sintomas, humingi agad ng malalimang imaging tulad ng CT scan o abdominal ultrasound sa doktor, at agapan ang karamdaman habang may bukas pang pagkakataon upang mabuhay nang malakas, malusog, at kapiling ang iyong buong pamilya.